Tot 80% van de patiënten met gastro-oesofageale refluxziekte (GERD) ervaart symptomen tijdens de nacht, zoals brandend maagzuur en oprispingen, wat een grote negatieve impact kan hebben op de slaapkwaliteit en het functioneren overdag. Interventies gericht op slaappositie zouden gelinkt zijn aan verlichting van de symptomen. Dit zou komen door maagzuur wat bij rechter zijligging langer in de oesofagus aanwezig is en ook trager wordt geklaard in vergelijking met linker zijligging.1 Slapen op de linkerzij kan mogelijk het optreden van reflux klachten verminderen.2

Slaappositietraining

Patiënten met slaapapneu kunnen door middel van vibraties worden getraind om van hun rug naar hun linker- of rechterzij te draaien.3 In de huidige studie worden patiënten met nachtelijke refluxklachten getraind om specifiek op hun linkerzij te slapen. Het effect van training met een nieuw elektronisch draagbaar apparaat op de slaaphouding en op nachtelijke gastro-oesofageale refluxklachten kon hiermee worden geëvalueerd.1

Methoden

Het betreft hier een dubbelblind, gerandomiseerd, placebo-gecontroleerd onderzoek. Honderd patiënten (37 mannen en 63 vrouwen) met nachtelijke symptomen van GERD werden geïncludeerd. Zowel patiënten in de interventie- als in de placebogroep plakten ‘s nachts met een sticker een apparaat op de borst. Tijdens de twee weken durende studieperiode vibreerde het apparaat als de patiënt op de rechterzij ging liggen. Echter in de placebogroep (n=50) werkte het apparaat niet meer na twintig minuten.

Primaire uitkomstmaat was behandelingssucces, gedefinieerd als een vermindering van 50% op de totale score van de Nocturnal Gastroesophageal Reflux Disease Symptom Severity and Impact Questionnaire (N-GSSIQ), oftewel vermindering van de GERD-symptomen.1

Deze studie is uitgevoerd in Nederland terwijl er sprake was van een volledige lockdown tijdens de COVID-19-pandemie. Daarom is de studie volledig gedigitaliseerd en compleet op afstand uitgevoerd. Het apparaat werd bijvoorbeeld via de post verstuurd. Aan het einde van het onderzoek, na ontvangst van het apparaat, werden de gegevens uitgelezen door de onderzoekers.4

Resultaten

De vermindering van GERD-symptomen was significant hoger in de interventiegroep vergeleken met de placebogroep (44% vs 24%; p=0,03). De behandeling leidde tot een significante vermijding van het slapen in de rechter positie (interventie 2,2% vs placebo 23,5%; p=0,000) en een toename van slaapduur op de linkerzij (interventie 60,9% vs placebo 38,5%; p=0,000). Er werden meer refluxvrije nachten waargenomen in de interventiegroep (9 nachten) in vergelijking met de placebogroep (6 nachten) en dit verschil was ook significant (p=0,01).1

Conclusie

Het gebruik van het elektronische apparaat tijdens de slaap zorgt voor vermindering van GERD-symptomen in de nacht. De onderzoekers geven aan dat slaappositietraining moet worden beschouwd als een aanvulling op de al bestaande therapieën voor patiënten met nachtelijke refluxsymptomen.1

Referenties

  1. Schuitenmaker JM, et al. Clin Gastroenterol Hepatol. 2022; https://doi.org/10.1016/j.cgh.2022.02.058
  2. Van Herwaarden MA, et al. Am J Gastroenterol. 2000; https://doi.org/10.1111/j.1572-0241.2000.03180.x
  3. Ravesloot MJL, et al. J Clin Sleep Med. 2017; https://doi.org/10.5664/jcsm.6622
  4. Schuitenmaker JM, et. Neurogastroenterol Motil. 2020; https://doi.org/10.1111/nmo.14011